Eczane ve Tedarikçi Hukuki Uyuşmazlıkları

Eczane ve Tedarikçi Arasındaki Ticari Uyuşmazlıklar ve çözüm Yolları

Eczaneler ve ecza depoları (tedarikçiler) arasındaki ilişki, halk sağlığını doğrudan etkileyen hassas bir ticari döngüdür. Bu ilişki hukukumuzda genellikle "Ticari Satış" hükümleri çerçevesinde değerlendirilir. Kartal ve İstanbul Anadolu Yakası gibi eczane ağının ve dağıtım merkezlerinin yoğun olduğu bölgelerde; ödeme vadeleri, mal fazlası uygulamaları ve soğuk zincir ihlalleri gibi nedenlerle doğan uyuşmazlıklar, işletmelerin finansal sürdürülebilirliğini tehdit edebilmektedir.

1. Sözleşmesel Sorumluluk ve İspat Kriterleri

Eczane ve tedarikçi arasındaki uyuşmazlıklarda mahkemeler öncelikle tarafların "Basiretli bir tacir" gibi davranıp davranmadığını inceler:

• Cari Hesap Mutabakatı: ödeme ihtilaflarında bir delil, usulüne uygun tutulmuş ticari defterler ve taraflar arasında düzenli olarak yapılan cari hesap mutabakatlarıdır.

• İTS (İlaç Takip Sistemi) Kayıtları: ürün teslimatı ve iade süreçlerindeki uyuşmazlıklarda, İTS üzerindeki karekod hareketleri mahkemelerce "kesin delil" niteliğinde değerlendirilebilmektedir.

• Muayene ve İhbar Yükümlülüğü: TTK m. 23 uyarınca eczacı, teslim aldığı ilaçlarda açık bir ayıp (hasar, eksiklik) varsa 2 gün içinde; gizli bir ayıp (bozuk içerik vb.) varsa 8 gün içinde tedarikçiye bildirmekle yükümlüdür.

---

2. Hukuki Uyuşmazlık Türleri ve çözüm Prosedürleri

ödeme ve Alacak Takibi

Eczanelerin SGK ödemelerindeki gecikmeler veya tedarikçilerin uyguladığı vade farkları nedeniyle oluşan borç-alacak ilişkilerinde;

• İcra Takibi: ödenmeyen faturalar için İlamsız İcra Takibi başlatılabilir.

• İtirazın İptali Davası: Borca itiraz edilmesi durumunda uyuşmazlık yargıya taşınır.

Ayıplı Mal ve Lojistik Hataları

Soğuk zincir kırılması veya uygunsuz saklama koşulları nedeniyle bozulan ilaçlarda;

• Ayıp Tespiti: Mahkeme kanalıyla "Delil Tespiti" yaptırılarak ürünlerin bozuk olduğu ve bu durumun tedarikçiden kaynaklandığı saptanmalıdır.

• Tazminat: Eczanenin bu nedenle uğradığı kâr kaybı ve (varsa) hastaya karşı doğan sorumlulukları tedarikçiye rücu edilebilir.

---

3. Dava Şartı: Zorunlu Arabuluculuk

2026 yılı ticari yargı prosedürü gereği, eczane ve tedarikçi arasındaki alacak, tazminat veya itirazın iptali talepli tüm davalarda arabuluculuğa başvurulması zorunludur.

• Arabuluculuk aşamasında sağlanan uzlaşma, mahkeme ilamı niteliğindedir ve süreci aylar süren davalardan çok daha hızlı sonuçlandırır.

4. İstanbul ve Kartal Bölgesinde Yetkili Merciler

Kartal ve çevre ilçelerdeki (Maltepe, Pendik, Tuzla) eczane uyuşmazlıklarında görevli merci İstanbul Anadolu Asliye Ticaret Mahkemeleri'dir.

• Bölgesel Lojistik Faktörü: Bölgedeki depoların ve eczanelerin yoğunluğu, bilirkişi incelemelerinde "ticari teamül" ve "yerel uygulama" değerlendirmelerini öne çıkarmaktadır.

---

Sık Sorulan Sorular

Tedarikçi borcum nedeniyle ilaç sevkiyatını durdurabilir mi? Sözleşmede aksi belirtilmedikçe, ödemesi geciken borçlar için tedarikçinin "ödemezlik def'i" kapsamında yeni mal göndermeme hakkı bulunabilir. Ancak bu durumun dürüstlük kuralına aykırı olup olmadığı somut olaya göre değerlendirilir.

Sözleşmemiz yok, yine de dava açabilir miyim? Evet. Yazılı bir sözleşme olmasa dahi, kesilen faturalar, irsaliyeler, WhatsApp yazışmaları ve banka dekontları aranızdaki ticari ilişkinin varlığını kanıtlamak için yeterlidir.

Depo iadeleri kabul etmiyor, yasal hakkım nedir? İlaçların son kullanma tarihlerine ilişkin iade koşulları genellikle yıllık sözleşmelerle belirlenir. Eğer ürün ayıplıysa veya sözleşmedeki iade şartları oluşmuşsa, noterden çekilecek bir ihtarname ile ürünün bedelinin iadesi veya değişimi talep edilebilir.

---

Yasal Uyarı: Bu içerik, eczane ve tedarikçi arasındaki ticari uyuşmazlıklar ve yasal süreçler hakkında genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. Ticaret hukuku; ihbar süreleri, faiz işletilmesi ve ticari defterlerin delil niteliği bakımından hata kabul etmeyen teknik bir alandır. Her somut olay; tarafların sözleşme hükümlerine ve ticari kayıtlarına göre farklı sonuçlar doğurabilir. Hak kaybına uğramamak adına bir avukattan hukuki destek alınması önemle tavsiye edilir.

Kartal Sağlık Avukatı

---