Malpraktis Davaları Hangi Mahkemede Görülür?

Malpraktis Davalarında Görevli Mahkemeler ve Usul 

Tıbbi malpraktis davaları, hatanın gerçekleştiği sağlık kuruluşunun statüsüne göre farklı mahkemelerde ve farklı usullerle görülür. Yanlış mahkemede dava açmak, davanın usulden reddedilmesine ve ciddi zaman kaybına yol açar. İstanbul Anadolu Yakası ve Kartal gibi sağlık yatırımlarının yoğun olduğu bölgelerde, mahkeme görev alanlarının doğru saptanması hak arama sürecinin önem arz eden adımıdır.

1. özel Hastaneler ve Muayenehaneler: Tüketici Mahkemeleri

özel bir hastanede, tıp merkezinde veya bir doktorun şahsi muayenehanesinde gerçekleşen hatalı müdahalelerde ilişki "vekalet sözleşmesi" veya "eser sözleşmesi" kapsamında değerlendirilir.

• Görevli Mahkeme: Tüketici Mahkemesi'dir. Eğer o bölgede (örn: Kartal dışındaki bazı ilçelerde) Tüketici Mahkemesi yoksa, dava "Tüketici Mahkemesi Sıfatıyla" Asliye Hukuk Mahkemesi'nde açılır.

• Zorunlu Arabuluculuk: 2026 yılı itibarıyla, özel sağlık kuruluşlarına karşı açılacak tazminat davalarında dava açmadan önce arabuluculuk sürecinin tamamlanması yasal bir zorunluluktur.

• Zamanaşımı: Sözleşmeye dayalı sorumlulukta kural olarak 5 yıldır.

2. Kamu ve üniversite Hastaneleri: İdare Mahkemeleri

Devlet hastaneleri, Şehir hastaneleri ve üniversite hastanelerinde meydana gelen tıbbi hatalar "hizmet kusuru" teşkil eder.

• Görevli Mahkeme: İdare Mahkemesi'dir. Burada açılan davaya "Tam Yargı Davası" denir.

• Zorunlu İdari Başvuru: İdare mahkemesinde dava açmadan önce, zararın öğrenildiği tarihten itibaren 1 yıl içinde ilgili idareye (örn: Sağlık Bakanlığı veya üniversite Rektörlüğü) yazılı başvuru yapılması önem arz etmektedir.

• Mesleki Sorumluluk Kurulu: Kamu görevlisi hekimler hakkında soruşturma açılması veya tazminatın hekime rücu edilmesi için bu kurulun izni gerekmektedir.

3. Ceza Davaları: Asliye ve Ağır Ceza Mahkemeleri

Tıbbi müdahale sonucunda "taksirle yaralama" veya "taksirle ölüme sebebiyet verme" suçu oluşmuşsa ceza yargılaması devreye girer.

• Görevli Mahkeme: Genel kural olarak Asliye Ceza Mahkemesi'dir. Ancak müdahale sonucu ölüm meydana gelmişse ve ağır bir ihmal iddiası varsa süreç Ağır Ceza Mahkemesi'nde yürütülebilir.

• Soruşturma İzni: Kamu hastanelerinde çalışan hekimler hakkında ceza soruşturması başlatılabilmesi için mülki idare amirliklerinden veya Mesleki Sorumluluk Kurulu'ndan izin alınması zorunludur.

4. Yetkili Mahkeme (Yer Yönünden Yetki)

• Tazminat Davalarında: Davalının ikametgahı, hastanenin bulunduğu yer veya zararın meydana geldiği yer mahkemesi yetkilidir. Kartal ve Anadolu Yakası'ndaki uyuşmazlıklar için İstanbul Anadolu Adliyesi yetkili merkezdir.

• İdari Davalarda: Zarara yol açan idari eylemin yapıldığı yerdeki İdare Mahkemesi yetkilidir.

---

Sık Sorulan Sorular

özel hastanedeki doktorun şahsına dava açabilir miyim? Evet. Ancak Tüketici Mahkemeleri'ndeki yerleşik uygulamada, hastanenin ve hekimin birlikte (müştereken ve müteselsilen) sorumlu tutulması, tazminatın tahsili açısından daha güvencelidir.

Doktor hata yaptı ama ameliyat öncesi rıza formu imzalamıştım. Yine de dava açabilir miyim? Evet. "Aydınlatılmış Onam" formu hekime hata yapma özgürlüğü tanımaz. Form sadece tıbbın kabul ettiği riskler (komplikasyonlar) içindir; hekimin ihmali veya standart dışı uygulamaları rıza kapsamına girmez.

Dava ne kadar sürer? Malpraktis davaları, Adli Tıp Kurumu (ATK) raporları ve teknik bilirkişi süreçleri nedeniyle ortalama 2 ila 4 yıl arasında sonuçlanmaktadır.

---

Yasal Uyarı: Bu içerik, malpraktis davalarında görevli mahkemeler ve usul süreçleri hakkında genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. Sağlık hukuku; görevli mahkemenin saptanması, zamanaşımı süreleri ve idari başvuru şartları bakımından hata kabul etmeyen teknik bir alandır. Her somut uyuşmazlık; tıbbi müdahalenin niteliğine ve kurumun statüsüne göre farklı hukuki sonuçlar doğurabilir. Hak kaybına uğramamak adına bir avukattan hukuki destek alınması önemle tavsiye edilir.

Kartal Sağlık Avukatı

---