Şirket Ortaklığı Bozma Süreci

Şirket Ortaklığı Bozma Süreci: Yasal Yollar, Haklı Sebepler ve Tasfiye

Şirket ortaklıklarının sona ermesi genellikle iki ana kolda ilerler: Ortaklığın tamamen sona erdirilmesi (Fesih ve Tasfiye) veya bir ortağın şirketten ayrılması (çıkma/çıkarılma). Şirketin "kurumsal felç" (karar alınamaz hale gelmesi) durumuna girmesi, hukuk sistemimizde ortaklığın bozulması için en temel gerekçelerden biri kabul edilir.

1. Ortaklığın Sona Erme Biçimleri

Ortaklığın bozulması, şirketin hukuk tüzel kişiliğinin devam edip etmeyeceğine göre ikiye ayrılır:

A. Şirketin Feshi ve Tasfiyesi

Şirket tamamen kapatılmak isteniyorsa bu yol izlenir.

• Karşılıklı Rıza: Ortaklar genel kurulda toplanarak (belirli bir çoğunlukla) tasfiye kararı alabilirler.

• Tasfiye Süreci: Şirketin adı "Tasfiye Halinde..." olarak değişir. Tasfiye memuru atanır, alacaklılara çağrı yapılır ve borçlar ödendikten sonra kalan varlık ortaklara dağıtılır.

B. Ortaklıktan çıkma veya çıkarılma

Şirket faaliyetine devam ederken sadece bir ortağın ayrılmasıdır.

• Hisse Devri: Ortağın paylarını diğer ortaklara veya dışarıdan birine satarak ayrılmasıdır. Limited şirketlerde bu işlem noter huzurunda yapılmalı ve ticaret siciline tescil edilmelidir.

• çıkma Akçesi: Ortaklıktan ayrılan kişiye, payının gerçek değeri üzerinden ödenen bedeldir. Değer tespiti genellikle ayrılma tarihindeki şirket bilançosu üzerinden yapılır.

2. Haklı Sebeple Fesih Davası (TTK m. 636)

Ortaklar arasında uzlaşma sağlanamadığında, mahkeme yoluyla ortaklığın bozulması talep edilebilir:

• Haklı Sebep Nedir? Şirketin sürekli zarar etmesi, ortakların birbirine olan güveninin tamamen sarsılması, genel kurulun toplanamaması veya azınlık haklarının sürekli ihlal edilmesi "haklı sebep" sayılabilir.

• Mahkemenin Yetkisi: Hakim, şirketi hemen feshetmek yerine, davacı ortağa payının bedelini vererek onu ortaklıktan çıkarmaya veya başka bir çözüme karar verebilir.

3. Bozma Sürecinde İzlenmesi Gereken Adımlar

1. Hukuki İnceleme (Due Diligence): Mevcut esas sözleşmedeki fesih ve devir kısıtlamaları analiz edilir.

2. Değerleme: Şirketin güncel piyasa değeri ve borç yükü bağımsız denetçiler veya uzmanlarca belirlenir.

3. Protokol Hazırlığı: Ayrılma koşulları, ödeme takvimi ve rekabet yasağı gibi hususlar bir "Ortaklıktan Ayrılma Protokolü" ile kayıt altına alınır.

4. Tescil ve İlan: Kararlar ticaret siciline tescil edilerek üçüncü kişilere duyurulur.

4. Borçlar ve Sorumlulukların Dağılımı

Ortaklık bozulsa bile, eski ortakların sorumlulukları hemen sona ermez:

• Kamu Borçları: Limited şirket ortakları, ayrıldıkları tarihe kadar olan vergi ve sigorta borçlarından payları oranında şahsen sorumlu kalmaya devam ederler.

• İbra: Ortaklıktan ayrılırken tarafların birbirlerini "ibra" etmesi (karşılıklı olarak haklarından vazgeçmesi), ileride doğacak tazminat davalarını önlemek adına kritiktir.

---

Sıkça Sorulan Sorular

Diğer ortak payımı almayı kabul etmezse ne yapabilirim? Eğer esas sözleşmede aksine bir hüküm yoksa ve payınızı devredecek bir alıcı bulamıyorsanız, "Haklı Sebeple çıkma" davası açarak payınızın bedelinin ödenmesini mahkemeden talep edebilirsiniz.

Şirket tasfiyesi ne kadar sürer? Yeni yasal düzenlemelerle tasfiye süreci hızlandırılmış olsa da, alacaklılara yapılan çağrılar ve borçların tasfiyesi nedeniyle süreç genellikle en az 6 ay ile 1 yıl arasındadır.

Ortaklığı bozarken "Rekabet Yasağı" sözleşmesi yapılmalı mı? Evet. Şirketten ayrılan ortağın, şirketin ticari sırlarını kullanarak rakip bir işletme açmasını önlemek için sözleşmeye belirli bir süre ve bölge ile sınırlı "Rekabet Etmeme" maddesi eklenmesi tavsiye edilir.

---

YASAL UYARI (DISCLAIMER): Bu içerik, şirket ortaklığı bozma süreçleri hakkında genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmış olup, somut bir olaya yönelik hukuki mütalaa veya tavsiye niteliği taşımamaktadır. Şirketler hukuku; teknik değerleme yöntemleri, tescil süreleri ve karmaşık sorumluluk rejimleri içerdiğinden, olası hak kayıplarının önlenmesi için bir hukuki destek alınması tavsiye edilir.

Kartal Şirket Avukatı

---