Ticari Alacak Davalarında Avukatın Rolü

Ticari Alacak Davaları: Arabuluculuk, Yargılama Usulü ve Tahsilat Stratejileri

Ticari bir alacağın dava konusu edilmesi, genellikle borçlunun ödeme emrine itiraz etmesiyle (İtirazın İptali Davası) veya doğrudan alacağın varlığının mahkemece tespitinin istenmesiyle (Eda Davası) gerçekleşir. 2026 yılı itibarıyla bu davalarda başarı, sadece alacağın varlığına değil, aynı zamanda ticari defterlerin yasal usullere (açılış-kapanış onayları vb.) uygun tutulmuş olmasına bağlıdır.

1. Zorunlu Arabuluculuk: Dava öncesi İlk Durak

Ticari alacak davalarında önem arz eden yasal eşik arabuluculuktur:

• Yasal Zorunluluk: Konusu bir miktar paranın ödenmesi olan alacak ve tazminat talepli ticari davalarda, dava açmadan önce arabuluculuğa başvurmak zorunludur.

• Süreç: Arabuluculuk görüşmelerinde anlaşma sağlanamazsa hazırlanan "Son Tutanak", dava dilekçesine eklenmelidir. Aksi halde dava, usulden reddedilir.

• Avantaj: Arabuluculuk, aylar sürecek mahkeme sürecini birkaç hafta içinde uzlaşmayla sonlandırma imkanı sunar.

2. Ticari Alacak Davası Türleri

Uyuşmazlığın seyrine göre şu dava türleri öne çıkar:

• İtirazın İptali Davası (İİK m. 67): Alacaklının başlattığı icra takibine borçlunun itiraz etmesi üzerine açılır. Mahkeme alacaklıyı haklı bulursa, borçluya alacağın %20'sinden az olmamak üzere İcra İnkar Tazminatı yükletilir.

• Ticari Alacak (Eda) Davası: İcra takibi başlatılmadan doğrudan alacağın tahsili için açılan genel davadır.

• Menfi Tespit Davası: Borçlu olduğu iddia edilen tarafın, "böyle bir borcum yoktur" diyerek açtığı davadır.

3. Delil Hiyerarşisi ve Ticari Defterler

Ticari alacak davalarında mahkeme, iddiaları şu deliller ışığında değerlendirir:

• Ticari Defter ve Kayıtlar: HMK m. 222 uyarınca, usulüne uygun tutulan ticari defterler sahibi lehine delil teşkil eder. Defterlerin birbiriyle uyumlu olması davanın temelidir.

• Yazılı Sözleşmeler ve Faturalar: Faturaya 8 gün içinde itiraz edilmemiş olması, içeriğinin kabul edildiği karinesini doğurur.

• Bilirkişi İncelemesi: Mahkeme, hesaplamaların doğruluğu ve defter kayıtlarının mevzuata uygunluğu için teknik bilirkişilerden rapor alır.

4. İhtiyati Haciz: Alacağın Kaçırılmasını önleme

Dava süreci devam ederken borçlunun malvarlığını elinden çıkarmasını engellemek için mahkemeden İhtiyati Haciz talep edilebilir. Bu karar, alacağın ileride tahsil edilebilmesini garanti altına alan bir geçici hukuki korumadır.

---

Sıkça Sorulan Sorular

Ticari alacak davası hangi mahkemede açılır? Uyuşmazlık her iki tarafın ticari işletmesiyle ilgiliyse veya kanun gereği ticari sayılıyorsa görevli mahkeme Asliye Ticaret Mahkemesi'dir. Ticaret mahkemesinin olmadığı yerlerde bu davalara Asliye Hukuk Mahkemesi bakar.

Temerrüt faizi (ticari faiz) nedir? Ticari işlerde, borçlunun temerrüde düştüğü tarihten itibaren talep edilebilen, yasal faizden daha yüksek oranlı faiz türüdür. Sözleşmede aksi belirtilmedikçe "avans faizi" talep edilebilir.

Zaman aşımı süresi ne kadardır? Ticari alacaklarda genel zaman aşımı süresi kural olarak 10 yıldır. Ancak kira, eser veya vekalet gibi sözleşme türlerinde bu süre 5 yıla düşebilir.

---

YASAL UYARI (DISCLAIMER): Bu içerik, ticari alacak davaları ve hukuki süreçler hakkında genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmış olup, somut bir olaya yönelik hukuki mütalaa veya tavsiye niteliği taşımamaktadır. Ticaret hukuku; teknik delil kuralları, sıkı hak düşürücü süreler ve arabuluculuk gibi usul şartları içerdiğinden, olası hak kayıplarının önlenmesi için bir hukuki destek alınması tavsiye edilir.

Kartal Şirket Avukatı

---