Ayıplı Araç Satışı Nedeniyle Tüketici Hakem Heyeti mi Mahkeme mi?

Ayıplı Araç Satışında Hukuki Başvuru Rehberi ve Görevli Merciler

Sıfır veya ikinci el araç alımlarında ortaya çıkan teknik arızalar, gizli kusurlar (kilometre düşürme, boya/değişen bilgisinin saklanması vb.) "ayıplı mal" kapsamında değerlendirilir. Tüketicinin bu uyuşmazlıklarda hangi mercie başvuracağı, talep edilen toplam tutarın (araç bedeli veya tazminat miktarı) o yıl için belirlenen parasal sınırına bağlıdır.

1. Parasal Sınırlar ve Başvuru Mercileri (2026 Güncel)

2026 yılı için belirlenen (temsili/tahmini) yeniden değerleme oranları dikkate alındığında, uyuşmazlığın değerine göre yetki dağılımı şu şekildedir:

Tüketici Hakem Heyeti (THH): Talep edilen tutar yasal sınırın (örn: 100.000 TL altı) altındaysa başvurulur. Kararları bağlayıcıdır ve icra edilebilir.
Tüketici Mahkemesi: Talep edilen tutar yasal sınırın üzerindeyse görevlidir. Günümüzde araç bedelleri göz önüne alındığında, araç uyuşmazlıklarının büyük çoğunluğu doğrudan mahkeme görev alanına girmektedir.

2. Ayıplı Araç Davalarında Tüketicinin Seçimlik Hakları

6502 sayılı Kanun m. 11 uyarınca tüketici, ayıbın ortaya çıkması durumunda şu haklarından birini serbestçe seçebilir:

Sözleşmeden Dönme: Aracın iadesiyle birlikte ödenen bedelin geri alınması.
Ayıp Oranında Bedel İndirimi: Aracın değer kaybı kadar tutarın iadesi.
ücretsiz Onarım: Tüm masrafları satıcıya ait olmak üzere aracın tamiri.
Ayıpsız Misli ile Değişim: Ayıplı aracın aynı marka ve model "sıfır" kilometresi ile değiştirilmesi.

3. Kritik Aşama: Zorunlu Arabuluculuk

Tüketici mahkemelerinde açılacak "ayıplı araç" davalarında, dava açmadan önce arabulucuya başvurulması yasal bir zorunluluktur.

Arabuluculuk görüşmelerinde anlaşma sağlanamazsa, arabulucunun düzenlediği "Son Tutanak" ile birlikte mahkemeye başvurulabilir.
Doğrudan dava açılması durumunda, mahkeme davayı "dava şartı yokluğu" nedeniyle usulden reddedecektir.

4. İspat Vasıtaları ve Teknik İnceleme

Ayıplı araç davalarında başarının anahtarı delillerin sağlamlığıdır:

Ekspertiz Raporları: Satış öncesi ve sonrası raporlar arasındaki çelişkiler.
Servis Kayıtları: Aracın geçmişte aynı arızadan kaç kez işlem gördüğüne dair belgeler.
Bilirkişi İncelemesi: Mahkeme sürecinde aracın "gizli ayıp" (imalat hatası veya saklanmış hasar) taşıyıp taşımadığı bilirkişilerce tespit edilir.

5. Yetkili Mahkeme: İstanbul Anadolu Adliyesi

Kartal, Maltepe, Pendik ve çevre ilçelerde ikamet eden tüketiciler veya aracın satın alındığı yer bu bölgedeyse:

Yetkili Yargı Mercii: İstanbul Anadolu Tüketici Mahkemeleri (Kartal) yetkilidir.
Zamanaşımı: Ayıplı mal uyuşmazlıklarında (ayır saklanmışsa hariç) zamanaşımı süresi teslim tarihinden itibaren 2 yıldır. Ancak ağır kusur veya hile ile ayıp gizlenmişse zamanaşımı süresinden yararlanılamaz.

Sık Sorulan Sorular

Soru: İkinci el araç satışında da tüketici mahkemesi mi görevlidir? Cevap: Eğer satıcı "ticari veya mesleki amaçla" hareket eden bir galeri veya şirket ise Tüketici Mahkemesi görevlidir. Ancak satıcı, aracı şahsi amaçla kullanan sıradan bir vatandaşsa uyuşmazlık Asliye Hukuk Mahkemesi'nde görülür.

Soru: Aracın kilometresi ile oynandığını sonradan fark ettim, ne yapabilirim? Cevap: Bu durum "nitelikli dolandırıcılık" kapsamında ceza davasına konu olabileceği gibi, hukuk mahkemelerinde de "ağır ayıp" olarak değerlendirilir. Bedel iadesi veya değer kaybı davası açılabilir.

Soru: Davayı kazanırsam araç bende mi kalır? Cevap: "Sözleşmeden dönme" (bedel iadesi) hakkını kullandıysanız, mahkeme aracın satıcıya iadesine, bedelin ise size ödenmesine hükmeder. Bedel indirimi aldıysanız araç sizde kalır, farkı alırsınız.

Sonuç ve Değerlendirme

Ayıplı araç süreçleri; ihbar süreleri, delil tespiti ve doğru seçimlik hakkın belirlenmesi gibi teknik detaylar içerir. Yanlış mercie başvuru yapılması veya arabuluculuk aşamasının atlanması ciddi zaman ve harç kaybına yol açar. özellikle İstanbul Anadolu Adliyesi (Kartal) gibi yoğun bir merkezde; davanın "belirsiz alacak davası" olarak kurgulanması ve bilirkişi raporlarındaki teknik eksikliklere itiraz edilmesi aşamalarında bir hukukçu rehberliğinde hareket edilmesi, mağduriyetin giderilmesi açısından önemle tavsiye edilir.

Yasal Uyarı (Disclaimer): Bu içerik, ayıplı araç uyuşmazlıkları hakkında genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmış olup hukuki mütalaa teşkil etmez. Satıcının sıfatına, ayıbın türüne ve güncel parasal sınırlara göre yasal süreçler farklılık gösterebilir. Hak kaybına uğramamanız için bir bir hukukçudan destek almanız önerilir.

Yasal Uyarı: Bu içerik, teknolojik imkanlar desteğiyle hazırlanmış bir bilgilendirme metnidir. Sitede yer alan veriler genel bilgilendirme amaçlı olup, hukuki tavsiye veya mütalaa teşkil etmez. Mevzuat ve yargı kararları zamanla değişkenlik gösterebileceğinden, buradaki bilgilerin doğruluğu ve güncelliği noktasında kesinlik arz etmeyebilir. Olası hak kayıplarının önlenmesi adına, sürecin takibi için bir avukattan hukuki yardım alınması önem arz etmektedir. Sitedeki bilgilere dayanarak gerçekleştirilen işlemlerden doğabilecek sorumluluk kullanıcıya aittir.